„შეხედე, შეხედე ქალი ტაქსისტი იყოო! ხშირად გამიგია გამვლელების ხმა“ .
ტაქსის ტრაფარეტით მოსიარულე მარი დორეულის დანახვისას თბილისის მოსახლეობას ექვსი წლის განმავლობაში ერთი და იგივე რეაქცია აქვს. იბნევიან, აშტერდებიან და ეღიმებათ.
თბილისის ქუჩებში იმის გასარკვევად გავედით, არსებობს თუ არა ქალაქის მოსახლეობაში სტერეოტიპი სამუშაოსთან დაკავშირებით და ასეთი შედეგი მივიღეთ: რუსთაველისა და მელიქიშვილის გამზირზე გამოკითხული 50 ადამიანიდან 15 თვლის რომ ქალსაც და კაცსაც ნებისმიერი სამუშაოს შესრულება შეუძლია. 35 ადამიანის აზრით ზოგი პროფესია სრულიად შეუფერებელია ქალისთვის, ხოლო კაცისათვის შეუსაბამო საქმის გახსენება მათ ძალიან გაუჭირდათ.
ქალისათვის შეუფერებელი საქმე მარტივად და უცებ გამოიკვეთა. პროფესია, რომელიც ფიზიკურ შრომასა და ძალას მოითხოვს - მშენებელი. ეს ყველაზე ხშირად მიღებული პასუხი აღმოჩნდა. მეორე ადგილი ქალ ტაქსის მძღოლს უჭირავს, ხოლო მესამე ადგილი მოკრივე ქალებს.
საქართველოში მშენებლობაზე მომუშავე ქალს მართლაც იშვიათად შეხვდებით. ტაქსის გამოძახების სააგენტოებსაც იშვიათად თუ ჰყავთ მანდილოსანი მძღოლი, მაგრამ არსებობენ გამონაკლისები, მაგალითად „ავტოგაზი ნოსტალგია“, სადაც ერთდროულად სამი ქალი არის დასაქმებული: ელენე, შორენა და მანანა. სააგენტოში მიღებული ინფორმაციით, კლიენტი ხშირად ხაზგასმით მოითხოვს, რომ მათ სწორედ ამ სამი ქალბატონიდან ერთ-ერთი მოემსახუროს. ანაზღაურება ელენეს, შორენასა და მანანას ზუსტად იმდენივე აქვთ, რამდენიც მამაკაც ტაქსის მძღოლებს.
მარი დორეული ტაქსისტად სააგენტოს გარეშე მუშაობს. რთული გრაფიკი აქვს. სახლში მოზარდი შვილი ჰყავს, რომელსაც მარტო ზრდის. ყოველ ღამე რუსთავიდან თბილისში უწევს სამუშაოდ ჩამოსვლა, მაგრამ არ თვლის რომ ქალისთვის განსაკუთრებულად მძიმე საქმეს არის შეჭიდებული. მარის თქმით ქართველი კაცები ყოველთვის აღნიშნავენ, რომ ის მანქანას განსაკუთრებულად კარგად მართავს. „ქალი ხარ და ასე კარგად როგორ ატარებო, მეუბნებიან ხშირად“ - ამბობს მარი დორეული.
ქალ მოკრივეებს რაც შეეხებათ, სპორტის ფედერაციის ინფორმაციით, ფედერაციაში მსურველები გამოჩენილან, მაგრამ სტაბილური სახე მათ ვარჯიშს არ მისცემია, თუმცა გვყავს საქართველოს ქალ რაგბისტთა ნაკრები, 19-დან 25 წლამდე გოგონებით დაკომპლექტებული. ასევე სამბოს (თანამედროვე საბრძოლო ხელოვნება) და ძიუდოს მიმდევარი 10-მდე ქალი. მათგან ნინო ოძელაშვილმა 2012 წელს მსოფლიო ჩემპოიონატზე ოქროს მედალი მოიპოვა. იმავე წელს ევროპის ჩემპიონატზე მეორე ადგილას ირინე ლეონიძე გავიდა, მესამე ადგილი კი შორენა შარაძემ დაიკავა.
თუმცა, დაბრკოლებებს ქალები სპორტის ფედერაციაშივე შეიძლება გადააწყდნენ, რადგან ძალოსნობის ფედერაციის გენერალური მდივანი, რამაზ გურგენიძე საქართველოში ძალოსანი ქალების არსებობის წინააღმდეგია. მისი თქმით ფიზიკური დატვირთვის შედეგად ქალისთვის ბავშვის გაჩენა თითქმის შეუძლებელი ხდება.
„დღეს საქართველოს გამრავლება უფრო ესაჭიროება ვიდრე ძალოსანი ქალები.“ - ამბობს რამაზ გურგენიძე.
ამ საკითხთან დაკავშირებით გინეკოლოგ სოსო ღოღობერიძეს განსხვავებული აზრი აქვს. „ქალისათვის, რომელიც სიმძიმეს წევს, მშობიარობა არც შეუძლებელია და არც რთული. შეიძლება მოხდეს საყრდენი აპარატის მოშლა რაც ნიშნავს საშვილოსნოსა და საშვილოსნოს ყელის დაწევას, მაგრამ ეს ნამდვილად არ წარმოადგენს ისეთ სირთულეს, რომ ქალმა ბავშვი ვერ გააჩინოს.“ - გვითხრა სოსო ღოღობერიძემ. შეგახსნებეთ, რომ მსოფლიო ჩემპიონატი ძალოსან ქალთა შორის 1986 წლიდან იმართება.
საქართველოში ქალთა პოლიტიკური რესურს ცენტრის დამფუძნებლის, ლიკა ნადარაიას აზრით დღეს საქართველოში დასაქმებული ქალების თვიური ანაზღაურება, მამაკაცის ხელფასის ნახევრის ტოლია. მისი თქმით სკოლებში მასწავლებლები ძირითადად ქალები არიან, როდესაც ასეთ დაწესებულებებს კაცები მართავენ; ქალები წვრილი ბიზნესით შემოიფარგლებიან, ხოლო მსხვილი ბიზნესი კაცების ხელშია; სამედიცინო სტრუქტურებში სანიტრები და ექთნები ქალები არიან, მთავარი ქირურგები კი კაცები.
„ქალისა და კაცის საშუალო ხელფასს შორის განსხვავების მიზეზი არის არა ის, რომ მათ ერთი და იგივე საქმის შესრულებაში სხვადასხვა ანაზღაურება აქვთ, არამედ სწორეს ის, რომ ქალი ძალიან იშვიათად აღწევს მაღალ თანამდებობას.“ - ამბობს ლიკა ნადარაია და თვლის, რომ თუკი ხალიჩის ბერტყვა ქალისათვის მისაღები და ბუნებრივია, შესაბამისად მშენებლობაზე მუშაობაც მიზანშეწონილი უნდა იყოს. „თუ ქალისთვის სახიფათოა ღამე ტაქსით სიარული, მისი პროტექცია დისკრიმინაციაში კი არ უნდა გამოიხატოს, უსაფრთხო გარემო უნდა შეიქმნას“ - ამბობს ქალთა პოლიტიკური რესურს ცენტრის დამფუძნებელი.
თუმცა ლიკა ნადარია იმასაც უსვავს ხაზს, რომ მისი ორგანიზაციის მსგავსი ქალთა მოძრაობები უკვე იკიდებს ფეხს საქართველოში და მათი მუშაობის შედეგი ნელ-ნელა ვლინდება. ქალები უკვე შეიძლება სამხედრო სამსახურში, პოლიციასა და პოლიტიკაშიეს ვიხოლოთ, ეს კი მისი აზრით, საკმაოდ დიდი წინგადადგმული ნაბიჯია.
